Hãy nhìn nhận khách quan, công bằng với sản phẩm bia, rượu
Thứ tư, 30 Tháng 3 2022 16:18
Trong cuộc sống thường nhật, mỗi chúng ta cũng có những lần tiếp khách, gặp gỡ bạn bè, dự đám cưới, tiệc sinh nhật... có sử dụng sản phẩm bia, rượu để giao lưu, chúc mừng nhau. Đó là nhu cầu và là nét văn hoá của người dân đất Việt cũng như các nước trên thế giới. Ở Đức có Lễ hội Bia được tổ chức thường niên, trở thành nét văn hoá mang lại giá trị kinh tế lớn cho nước Đức. Việc tồn tại sản phẩm bia, rượu trong cuộc sống là tất yếu, chúng ta không thể triệt tiêu nó được mà cần điều chỉnh hành vi của những người sử dụng nó sao cho có văn hoá, có trách nhiệm với bản thân và cộng đồng.

alt
Nét văn hóa truyền thống trong ngày Tết Nguyên đán.
Một yếu tố góp phần làm nên văn hoá

Có lẽ một điều ai cũng thừa nhận đó là rượu, bia là thức uống gắn liền với đời sống của người dân từ bao đời nay, trên mâm cỗ gia tiên trong những ngày lễ tết đều có hương vị của sản phẩm bia, rượu cùng các món ăn truyền thống để cúng ông bà, tổ tiên, trong dịp gặp mặt chúc Tết đầu năm mới ai cũng nâng cốc để chúc những điều tốt đẹp nhất tới bản thân và gia đình. Trong văn hoá ẩm thực của người Việt luôn có “người bạn đồng hành” là các loại thức uống như bia, rượu, nước giải khát, thiếu nó cảm thấy như mất đi dư vị của bữa tiệc, đó là nhu cầu chính đáng của người dân và gắn liền với đời sống.

Ở Việt Nam cũng như trên thế giới, bia, rượu là một yếu tố làm nên nét văn hóa, đó là thức uống luôn song hành  cùng với ẩm thực giúp cho bữa tiệc thêm vui vẻ, gắn kết giữa chủ và khách, giữa các thành viên tới dự buổi tiệc. Chúng ta đã từng thấy, rượu vang xuất hiện trong bữa tiệc chiêu đãi các nguyên thủ quốc gia tham dự Hội nghị cấp cao APEC năm 2006, hình ảnh các nguyên thủ nâng ly chúc mừng thành công của Hội nghị thật đẹp và ý nghĩa. Trong Tết Nguyên đán, chúng ta cũng thấy các lãnh đạo nâng ly chúc mừng năm mới, chúc một năm thắng lợi, đất nước ngày càng phát triển, người dân có cuộc sống ấm no, hạnh phúc. Trong tiệc chiêu đãi của nguyên thủ các nước trên thế giới cũng đều thấy có rượu vang hoặc bia, đó là hương vị góp phần làm cho bữa tiệc thêm ấm cúng, thân thiện, hòa đồng, thể hiện thịnh tình của chủ nhà với khách quý. Văn hóa Việt Nam gắn liền với văn hóa ẩm thực, trong các nghi lễ hiếu hỷ không thể thiếu nậm rượu, lon bia và trong bữa tiệc vui mừng đám cưới cũng như trong đám hiếu, giỗ chạp cũng luôn có các loại thức uống để các thành viên trong gia đình và khách mời chia vui chúc phúc và chia sẻ khi có chuyện buồn.

Như chúng ta đều biết, rượu là một trong những sản phẩm của nền văn hóa lúa nước, trong ca dao, tục ngữ và các nguồn sử liệu đều có nói về văn hóa rượu có từ lâu đời hàng nghìn năm, là một trong những yếu tố góp phần làm phong phú, đa dạng cho ẩm thực Việt Nam... Năm 1875, người Pháp đã xây dựng cơ sở nấu bia ở Sài Gòn (tiền thân của Tổng công ty CP Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn - SABECO) và rồi có thêm cơ sở sản xuất bia ở Hà Nội vào năm 1890 (tiền thân của Tổng công ty CP Bia - Rượu - Nước giải khát Hà Nội - HABECO). Đến năm 1958, người Việt đã tự nghiên cứu, sản xuất để cho ra đời mẻ bia đầu tiên do chính người Việt làm, đó là Bia Trúc Bạch. Như vậy, bia đã xuất hiện ở nước ta 147 năm và gắn bó với đời sống văn hóa của người dân từ đó đến nay như một thức uống giải khát, đáp ứng nhu cầu ăn, uống của người tiêu dùng.

Đúng như một nhà sử học đã từng nói “rượu, bia là một nét văn hóa, nhưng nó chỉ có văn hóa khi con người ứng xử, nhận thức và sử dụng nó một cách có văn hóa”. Bản thân sản phẩm bia, rượu không có tội trong mọi hành vi của con người, vấn đề ứng xử ở chính mỗi người trước bản thân, gia đình và cộng đồng. Uống bia, rượu là bản thân mình tự kiểm soát, uống ít, không lạm dụng, uống có văn hóa, có trách nhiệm thì bản thân bạn sẽ giữ được giá trị của mình, còn uống quá đà tới mức say sỉn, không kiểm soát được hành vi của mình thì sẽ trở thành con người bê tha, mượn rượu, bia để làm những điều không tốt dẫn tới vi phạm pháp luật...

Tháng 5/2016, Tổng thống Mỹ khi sang thăm Việt Nam đã thưởng thức Bia Hà Nội và bún chả. Mỗi quốc gia đều có các món ăn, đồ uống đặc trưng riêng, thông qua đó họ thường giới thiệu du khách về nét văn hoá truyền thống của mình. Bên cạnh cảnh thiên nhiên đẹp, chất lượng dịch vụ tốt thì món ăn, thức uống cũng là yếu tố khiến du khách quay trở lại và chia sẻ với bạn bè về nơi mình đã đến.

Thay đổi cách tiếp cận để nhìn nhận khách quan hơn

Lâu nay chúng ta nhìn nhận về bia, rượu có vẻ phiến diện khi cứ đổ lỗi do yếu tố khách quan, tức là bia, rượu nên dẫn tới các hành vi vi phạm pháp luật như đánh nhau, gây tai nạn giao thông, bạo hành gia đình... mà ít nói tới nguyên nhân chính là do bản thân khổ chủ. Thực tế, bản thân sản phẩm bia, rượu không có tội mà vấn đề là ở chỗ người sử dụng sản phẩm và người điều khiển phương tiện. Những người sống có trách nhiệm với bản thân và cộng đồng thì sau khi uống bia, rượu họ sẽ đi taxi về nhà hoặc ra quán cà phê uống nước chanh giải rượu tới khi cảm thấy đủ tỉnh táo mới về nhà. Trong cuộc sống, nhiều vụ đánh nhau, cãi vã, thậm chí xảy ra án mạng nguyên nhân chỉ là do va chạm giao thông, do tranh luận, tranh chấp đất đai, hay chỉ đơn giản là lời ăn tiếng nói không phù hợp cũng dẫn tới hậu quả đáng tiếc, và tất nhiên lúc đó họ không sử dụng đồ uống có cồn.

Có thể nói, không phải ai uống bia, rượu cũng dẫn tới bê tha hay mất kiểm soát hành vi, có những người sau khi sử dụng đồ uống có cồn họ về nhà  ngủ một giấc khoảng 1-2h là tỉnh táo, ngược lại có những người mượn rượu để gây chuyện, nói nhiều rồi dẫn tới ẩu đả, có người do lạm dụng đồ uống có cồn rồi điều khiển phương tiện gây ra một số vụ tai nạn đáng tiếc... Chúng ta hãy phê phán, thậm chí xử lý nghiêm những hành vi vi phạm nêu trên, đồng thời cũng cần đẩy mạnh tuyên truyền để người tiêu dùng sử dụng bia, rượu một cách có văn hóa, có trách nhiệm với bản thân và cộng đồng.

Để giảm số vụ, số người chết và số người bị thương do tai nạn giao thông, chúng ta cần phân tích rõ nguyên nhân nào thường gây tai nạn giao thông, nhất là những vụ lớn, nghiêm trọng để từ đó có các giải pháp phù hợp. Vấn đề mấu chốt vẫn là ý thức của người tham gia giao thông, nhiều vụ tai nạn giao thông xảy ra do người điều khiển phương tiện phóng nhanh, vượt ẩu, lấn làn, khuất tầm nhìn, rẽ đột ngột, vượt đèn đỏ, sử dụng điện thoại khi tham gia giao thông... Theo con số thống kê từ ngày 15/12/2020 đến 14/12/2021, toàn quốc xảy ra 11.495 vụ tai nạn giao thông (TNGT), làm chết 5.799 người, bị thương 8.018 người. So với năm 2020, số vụ TNGT giảm 3.496 vụ (-23,32%), số người chết giảm 1.068 người (-15,55%), số người bị thương giảm 3.143 người (-28,16%). Theo đánh giá của các cơ quan có trách nhiệm, công tác bảo đảm trật tự, an toàn giao thông năm 2021 vẫn còn một số tồn tại, hạn chế như mức độ giảm tai nạn giao thông chưa tương xứng với mức độ giảm của lưu lượng giao thông; tình hình vi phạm quy định pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ vẫn diễn ra khá phổ biến; tình hình vi phạm tải trọng xe ô tô trên đường bộ còn diễn ra phức tạp. Nguyên nhân là do một bộ phận người dân còn thiếu kiến thức, kỹ năng về trật tự, an toàn giao thông; không ít người cố tình vi phạm, cá biệt có đối tượng manh động tấn công chống người thi hành công vụ; cấp uỷ, chính quyền ở một số địa phương còn chưa quan tâm đúng mức, thiếu quyết liệt trong kết hợp công tác bảo đảm trật tự, an toàn giao thông với phòng chống dịch COVID-19;  một số địa phương buông lỏng trong kiểm soát tải trọng xe trên đường bộ...

Năm 2021 đã xảy ra một số vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng, đáng kể như vụ ở Thanh Hóa, Bắc Ninh, Hưng Yên, Hòa Bình... Theo cơ quan chức năng, nguyên nhân ban đầu là do xe chở quá số người quy định, vận chuyển hàng cồng kềnh khi vào khúc cua, tài xế không kiểm soát được tay lái, do lái xe chạy với tốc độ quá nhanh nên không làm chủ được tay lái, do người điều khiển phương tiện lấn làn, phóng nhanh... Ngoài ra, một số vụ tai nạn do khuất tầm nhìn, thiếu quan sát, do mặt đường xuống cấp, do lái xe sử dụng đồ uống có cồn, sử dụng chất ma túy...

Theo Ủy ban An toàn Giao thông Quốc gia (UBATGTQG), 9 tháng năm 2021, cả nước có 5.600 vụ TNGT, trong đó có hơn 20% là do người điều khiển phương tiện vi phạm làn đường, phần đường; hơn 10% do chuyển hướng không chú ý; 3,18% do vi phạm tốc độ xe chạy; 4,11% do sử dụng rượu bia và hơn 52% là các nguyên nhân khác. Trước đó, năm 2019, theo Bộ GTVT, nguyên nhân lớn nhất gây ra TNGT đường bộ là do người điều khiển phương tiện vi phạm làn đường, phần đường chiếm 20,51%, còn các vi phạm khác như: Vi phạm tốc độ xe chạy chiếm 5,52%, lái xe sử dụng ma túy chiếm 0,04%, lái xe sử dụng rượu bia chiếm 1,46%...

Những con số trên đã nói lên đâu là nguyên nhân chính gây tai nạn giao thông, đó là ý thức của người điều khiển giao thông, bởi vậy, chúng ta nên tập trung hơn nữa trong việc tuyên truyền để nâng cao ý thức của người tham gia giao thông, đồng thời xử lý nghiêm những trường hợp vi phạm. Đối với rượu, bia cũng vậy, cần tăng cường truyền thông để nâng cao ý thức của người sử dụng, từ đó thay đổi hành vi, uống có văn hóa, có trách nhiệm, chấp hành tốt các quy định về an toàn giao thông, đã uống rượu, bia thì không lái xe... Việc thay đổi cách tiếp cận sẽ giúp chúng ta có cách nhìn khách quan hơn, hiệu quả hơn trong công tác quản lý ngành đồ uống, từ đó có những chính sách phù hợp, ổn định vì sự phát triển bền vững.

Bài tham dự cuộc thi viết "Ngành Đồ uống với sự phát triển của kinh tế, xã hội của đất nước"
Nhân Văn
 




   





 




 





 





Liên kết website

Hỗ trợ trực tuyến

My status

Thống kê truy cập

mod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_countermod_vvisit_counter
mod_vvisit_counterHôm nay13311
mod_vvisit_counterHôm qua21144
mod_vvisit_counterTuần này130933
mod_vvisit_counterTuần trước177347
mod_vvisit_counterTháng này56127
mod_vvisit_counterTháng trước765560
mod_vvisit_counterTất cả45251543
  Hội đồng Biên tập:
Chủ tịch: PGS. TS Nguyễn Văn Việt - Chủ tịch VBA
Các ủy viên:
GS. TS Đinh Văn Thuận
Nhà sử học Dương Trung Quốc

Phó Tổng biên tập phụ trách:
 
Nhà báo Nguyễn Văn Chương